السيد موسى الشبيري الزنجاني
2530
كتاب النكاح ( فارسى )
حكم مادر نسبى را دارد ، آيا اين مادر هم بر شوهر سابق اين صغيره محرم ابدى مىباشد ؟ ولى در فرض اول ، لازم نيست ، حتماً مسأله رضاع را پيش بكشيم ، بلكه مسأله اين است كه اگر بعد از طلاق يا فسخ يا انفساخ زوجيت ، زوجه ، دخترى پيدا كرد ( دختر نسبى يا رضاعى ) اين دختر بر شوهر سابق مادرش حرام است يا خير ؟ 2 ) نظر فقهاء در مسأله : گفتيم كه قبل از شرايع ، اين مسأله در بين فقهاء اصلًا مطرح نشده است ، اما با مراجعهء بعدى معلوم شد كه اين مسأله را شيخ طوسى رحمه الله و بعد از ايشان نيز عنوان كردهاند ليكن در باب رضاع ذكر كردهاند . شيخ اين مسأله را در خلاف « 1 » و مبسوط متعرض شده است ، تحت عنوان أمّ من كانت زوجةً حرام است يا نه ؟ و بنت من كانت زوجةً حرام است يا نه ؟ مسئلهء بنت من كانت زوجةً جايى است كه شخصى يك زن كبيره و چند زن صغيره دارد ، سپس زن كبيره يكى از اين صغيرهها را شير مىدهد ، نكاح هر دو باطل مىشود ، كبيره به عنوان ام الزوجه و صغيره هم چون جمع بين ام و بنت جايز نيست . « 2 » ليكن ، كبيره حرام مؤبّد هم مىشود ، چون امّ الزوجه است ، سپس كبيره ، صغيرهء ديگرى را شير مىدهد و فرض اين است كه كبيره مدخوله است ، گفتهاند كه صغيره عنوان « بنت من كانت زوجةً » بر او منطبق مىشود ، زيرا زوجه كبيره بعد از شير دادن به صغيرهء اول ، زوجيت او زائل شده است . امّا مسئلهء امّ من كانت زوجةً در جايى است كه مردى چند زن كبيره و يك زن
--> ( 1 ) الخلاف ج 5 / 105 ، مسأله 18 ، مسئلة بنت من كانت زوجةً من كتاب الرضاع المبسوط ، ج 5 / 301 و 299 تذكر : در مبسوط هر دو مسأله آمده است اما در خلاف فقط مسئلهء بنت من كانت زوجةً را يافتم . ( 2 ) ( توضيح بيشتر ) البته فرض مسأله در جايى است كه شير كبيره از شوهر فعلى او نباشد و گرنه صغيره دختر رضاعى خود شوهر شده در نتيجه محرّم ابدى مىگردد . ولى در فرض مسأله ما ، صغيره تنها نكاحش باطل مىگردد . و حرمت ابدى پيدا مىكند .